پژوهش در مشاوره کودک و نوجوان

پژوهش در مشاوره کودک و نوجوان

پیش بینی خودکارآمدی نوجوانان براساس کمال گرایی و امید به زندگی مادران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، تهران مرکز، ;دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
چکیده
هدف: هدف از پژوهش حاضر، پیش‌بینی خودکارآمدی نوجوانان بر اساس کمال‌گرایی و امید به زندگی مادران، بود. روش پژوهش: جامعه آماری پژوهش حاضر تمام دانش‌آموزان متوسطه اول نسیم شهر تهران و مادران آن‌ها (دامنه سنی 30 تا 45 سال) در سال 1402 -1401 بود. با استفاده از فرمول تاباچنیک و فیدل و با توجه به‌احتمال ریزش، حجم نمونه از 120 نفر به 160 نفر افزایش یافت که با توجه به حذف پرسشنامه‌های ناقص در نهایت 150 پرسشنامه مورد تحلیل قرار گرفت. روش نمونه‌گیری به صورت در دسترس بود. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامه کمال‌گرایی تری شورت و همکاران (1995)، پرسشنامه خودکارآمدی شرر و همکاران (1982) و مقیاس امید به زندگی اشنایدر و همکاران (1991) استفاده شد. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها با استفاده از همبستگی پیرسون و رگرسیون در نرم‌افزار Spss نسخه 24 انجام شد. یافته ها : نتایج پژوهش نشان داد که بین کمال‌گرایی مثبت، تفکر عامل و تفکر راهبردی مادران با خودکارآمدی نوجوانان رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. همچنین، بین کمال‌گرایی منفی مادران با خودکارآمدی نوجوانان رابطه منفی و معناداری وجود دارد (01/0>P). نتایج رگرسیون نشان داد که کمال‌گرایی مثبت و تفکر راهبردی مادران به صورت مثبت قدرت پیش‌بینی خودکارآمدی نوجوانان را دارند (01/0>P). همچنین، کمال‌گرایی منفی مادران به صورت منفی قدرت پیش‌بینی خودکارآمدی نوجوانان را دارد (01/0>P). نتیجه گیری: بنابراین می‌توان با بهبود کمال‌گرایی و امید به زندگی مادران، به افزایش خودکارآمدی نوجوانان کمک کرد.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

predicting adolescent self-efficacy based on perfectionism and mothers' life expectancy

نویسنده English

Roghayeh Sarmast Arbastan
Factoly of psycology,Islamic Azad University Tehran Markaz,Sohanak
چکیده English

Purpose: The purpose of this research was to predict the self-efficacy of adolescents based on perfectionism and the life expectancy of mothers. Research method: The statistical population of the present study was all the first high school students of Nasimshahr in Tehran and their mothers (age range 30 to 45 years) in the years 1401-1402. By using Tabachnik and Fidel's formula and considering the possibility of attrition, the sample size was increased from 120 people to 160 people. The sampling method was available. To collect data, Terry-Short et al.'s perfectionism scale (1995), Sherer et al.'s (1982) self-efficacy scale, and Schneider et al.'s (1991) life expectancy scale were used. Data analysis was done using Pearson correlation and regression in Spss software version 24. Findings: The results of the research showed that there is a positive and significant relationship between positive perfectionism, agentive thinking, and strategic thinking of mothers with adolescent self-efficacy. Also, there is a negative and significant relationship between mothers' negative perfectionism and teenagers' self-efficacy (P<0.01). The regression results showed that positive perfectionism and strategic thinking of mothers have the power to positively predict the self-efficacy of adolescents (P<0.01). Also, mothers' negative perfectionism has the power to predict adolescents' self-efficacy in a negative way (P<0.01). Conclusion: Therefore, by improving the perfectionism and life expectancy of mothers, it is possible to help increase the self-efficacy of adolescents.

کلیدواژه‌ها English

Life expectancy
self-efficacy
adolescent perfectionism
ابوالقاسمی، عباس و جوانمیری، لیلا. (1391). نقش مطلوبیت اجتماعی، سلامت روانی و خودکارآمدی در پیشرفت تحصیلی دانشآموزان دختر. مجله روان‌شناسی مدرسه. (2)، صص.6-20.
اژه‌ای، جواد؛ غلامعلی لواسانی، مسعود؛ مال احمدی، احسان؛ خضری آذر، هیمن. (1391). الگوی علی روابط بین سبک‌های فرزندپروری ادراک‌شده، اهداف پیشرفت، خودکارآمدی و موفقیت تحصیلی، فصلنامه روان‌شناسی، 15(3)، صص. 284-301.
اکبری زردخانه، سعید و زندی، سعید. (1395). پیش‌بینی پذیرش اعتیاد دانشجویان بر اساس احساسات خودکارآمدی و حمایت اجتماعی آنان،  فصلنامه دانش و پژوهش در روان‌شناسی کاربردی، 17(64)، صص. 36-44.
بازدار، خالد؛ موسوی، سیداصغر. (1396). نقش کمال‌گرایی منفی در پیش‌بینی طلاق عاطفی در خانواده. کنفرانس ملی پژوهش‌های نوین ایران و جهان در روان‌شناسی، علوم تربیتی و مطالعات اجتماعی، شیراز.
بازدار، فاطمه؛ افسرده، فروزان؛ عبدالحسینی، امیر؛ محمد زاده، امید. (1393). بررسی کمال‌گرایی والدین با خودکارآمدی فرزندان. کنفرانس بین‌المللی روان‌شناسی و علوم رفتاری، تهران. https://civilica.com/doc/751197
بشارت، محمدعلی. (1382). قابلیت اعتماد و درستی مقیاس کمال‌گرایی مثبت و منفی. مجله علوم روان‌شناختی، (8)، صص. 359-346.
بشارت، محمدعلی؛ نادعلی، حسین؛ زبردست، عذرا؛ صالحی، مریم. (1387). کمال‌گرایی و سبک‌های مقابله با تنیدگی. مجله روان‌شناسی تحولی، 5(17)، صص. 17-7.
بندورا، آلبرت. (1393). نظریه شناختی اجتماعی. ترجمه عزیز شمسی و فریده یغمایی. تهران: قلم مهر.
پریشانی، نیره و عبدی زرین، سهراب. (1395). نقش خودکارآمدی، هوش هیجانی و سبک‌های فرزندپروری والدین در پیش‌بینی انگیزش پیشرفت تحصیلی دختران دبیرستانی، فصلنامه دانش و پژوهش در روان‌شناسی کاربردی، 17(64)، صص.70-79.
بورنگ، محمد و یزدی، سیدامیر امین.(1388). باورهای خودمراقبتی و اضطراب. مطالعه موردی دانشجویان دانشگاه خراسان جنوبی. دانشگاه گناباد.5(3)، صص.360-300.
تاباچنیک، ب، ج، و فیدل، ل. اس. (1395). کاربرد آمار چند متغیری. ترجمه ایزانلو ب؛ و دیگران. تهران: انتشارات رشد (تاریخ انتشار به زبان اصلی، 2013).
حسنی، محمد؛ شهودی، مریم و میرقاسمی، سیدجمال (1395). بررسی رابطه بین هوش اخلاقی و خودکارآمدی با بهزیستی روان‌شناختی در میان فرزندان شهید، جانباز و ایثارگر دانشگاه ارومیه، فصلنامه اخلاق زیستی، 6(19)،  صص.180-155.
خوشنویسان، زهرا و افروز، غلامعلی. (1390). رابطه‌ خودکارآمدی با افسردگی، اضطراب و استرس، فصلنامه اندیشه و رفتار در روان‌شناسی بالینی، 5(20)، ص.73.
دانش، عصمت؛ شمشیری، مینا؛ کاکاوند، علیرضا؛ سلیمی نیا، علیرضا. (1392). رابطه بین کمال‌گرایی مادران با خودکارآمدی و خوش‌بینی در دختران. مجله مطالعات روان‌شناختی، 35(3)، صص. 49-35.
دهاقانی، مریم و یوسفی، فریده. (1395). رابطه انواع خودکارآمدی با خشم: بررسی نقش واسطه‌ای حل مسئله اجتماعی. نشریه روان‌شناسی تحولی (روان‌شناسان ایران). 47(12)، صص. 227-250.
دهقان، فاطمه؛ رضاییان، حمید؛ حسینیان، سیمین. (1397). نقش انعطاف‌پذیری خانواده و تمایزیافتگی مادران در خودکارآمدی نوجوانان. مجله فرهنگی-تربیتی زنان و خانواده، 13(45)، صص. 73-55.
دهقانی، م؛ کاظمی، س. (1395). پیش‌بینی شادکامی و امید به زندگی بر اساس نشخوار فکری. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت.
رباعی، معصومه؛ غفاری‌نیا، رضا؛ عزیزپوریان، علی‌حسن. (1400). بررسی رابطه بین کمال‌گرایی والدین و عملکرد خانواده با خودکارآمدی دانش‌آموزان دختر دوره متوسطه دوم شهر کرمانشاه. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، مؤسسه آموزش عالی باختر ایلام.
رسولی، رویا؛ حسینیان، سیمین و قاسمی، فاطمه. (1395). نقش پیش‌بینی‌کنندگی کمال‌گرایی مادران در ارتباط با خودکارآمدی و مسئولیت‌پذیری فرزندان. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه الزهرا.
رقیبی، مهوش؛ شیخ، هانیه؛ شمس‌اله‌زاده، یاسر و جلمبادانی، مرتضی. (1400). بررسی نقش واسطه‌ای سبک‌های دلبستگی به والدین و همسالان در پیش‌بینی پرخاشگری و خودکارآمدی اجتماعی نوجوانان مراجعه‌کننده به مراکز درمانی شهر زاهدان. مجله علوم پزشکی دانشگاه آزاد اسلامی، 31(3)، صص.358-365.
شاه‌حسینی، زهره؛ سیمبر، معصومه؛ رمضانخانی، علی و علوی مجد، حمید. (1391). نیازهای روانی-اجتماعی دختران نوجوان. تحقیقات نظام سلامت حکیم، 15(1)، صص. 67-60.
صدری دمیرچی، اسماعیل؛ فیاضی، مینا و محمدی، نسیم (1395). بررسی رابطه خودکارآمدی و حمایت اجتماعی ادراک‌شده با آمادگی به اعتیاد در سربازان خدمت وظیفه، مجله طب نظامی، 18(4)، صص. 316-324.
صفاری، محسن؛ سنایی نسب، هرمز ؛ رشیدی جهان، حجت؛ پورتقی، غلامحسین و پاکپور حاجی‌آقا، امیر. (1392). شادکامی، خودکارآمدی و پیشرفت تحصیلی در دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌الله (عج)، مجله توسعه علوم پزشکی، 7(13)، صص. 45-56.
طهماسیان، کارینه و اناری، آسیه. (1389). رابطه بین ابعاد خودکارآمدی و افسردگی در نوجوانان، فصلنامه روان‌شناسی کاربردی، 3(1)، صص. 93-83.
طیبی، معصومه ؛ مصلحی، میترا ؛ دوستی، یارعلی. (1399). سهم راهبردهای مقابله‌ای والدین در پیش‌بینی خودکارآمدی تحصیلی، سلامت روانی و خودپنداره دانش‌آموزان دختر مقطع ابتدایی منطقه 2 بابل. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، مؤسسه آموزش عالی فروردین.
فرید، ابوالفضل و اشرف‌زاده، توحید. (1399). فراتحلیل رابطه خودکارآمدی و عملکرد تحصیلی. مجله علوم تربیتی، 27(2)، صص. 449-467.
قمرزاده، م؛ اکبری، م. (1402). بررسی رابطه کمال‌گرایی مادر با باورهای وسواسی خودکارآمدی و تاب‌آوری دانش آموزان دختر مقطع متوسطه اول درسال تحصیلی 1401. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه پیام نور استان خوزستان.
کرمانی، زهرا؛ خداپناهی، محمد کریم؛ حیدری، محمود. (1390). ویژگی‌های روان‌سنجی مقیاس امید اشنایدر. روان‌شناسی کاربردی. 3(19)، صص. 23-7.
کرمی، زینب؛ قلی زاده، زینب. (1399). رابطه کمال‌گرایی والدین با خودکارآمدی دانش آموزان متوسطه دوم شهر کبودرآهنگ. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه پیام نور استان همدان.
نوروزی، مصطفی. (1397). رابطه معیارهای ارتباطی و کمال‌گرایی با دلزدگی زناشویی. دومین کنفرانس بین المللی دستاوردهای نوین پژوهشی در علوم انسانی و مطالعات اجتماعی و فرهنگی. کرج.
هاشمی، لادن؛ لطیفیان، مرتضی. (1391). پیش‌بینی کمال‌گرایی بهنجار و نوروتیک دختران توسط ابعاد کمال‌گرایی مادران و الگوهای ارتباطی خانواده. مجله خانواده پژوهی، 8(32)، صص. 425-405.
 
Allipour,S., Sahaghi,H., Moridi,J.(2016).Relationship between Achievement Motivation, Academic Self-efficacy beliefs with Academic performance among of Jondishapour Medical Science University of Ahvaz, Iran. International Journal of Current Research in Medical Sciences.2(1), pp. 89-93.
Arbabisarjou,A., Zare, S., Shahrakipour,M. & Ghoreishinia, Gh.(2016). Relationship between Self-Efficacy and Academic Achievement of Zahedan Medical Sciences Students. International Journal of Medical Research & Health Sciences, 5(7), pp. 349-353. doi: 10.2147/AMEP.S185780
Damian, L. E., Negru-Subtirica, O., Pop, E. I., & Stoeber, J. (2022). Becoming a perfectionistic adolescent: Perceived parental behaviors involved in developmental trajectories of perfectionism. European Journal of Personality36(1), pp. 24-46. https://doi.org/10.1177/08902070211012902
Damian, L. E., Stoeber, J., Negru, O., & Băban, A. (2013). On the development of perfectionism in adolescence: Perceived parental expectations predict longitudinal increases in socially prescribed perfectionism. Personality and Individual Differences55(6), pp. 688-693. https://doi.org/10.1016/j.paid.2013.05.021
Domocus, I. M., & Damian, L. E. (2018). The role of parents and teachers in changing adolescents' perfectionism: A short-term longitudinal study. Personality and Individual Differences131, pp. 244-248. https://doi.org/10.1016/j.paid.2018.05.012
Dunkley, D. M., Solomon-Krakus, S., & Moroz, M. (2016). Personal standards and self-critical perfectionism and distress: Stress, coping, and perceived social support as mediators and moderators. In Perfectionism, health, and well-being (pp. 157-176). Springer, Cham. https://doi.org/10.1007/978-3-319-18582-8_7
Ford, C. J., Usher, E. L., Scott, V. L., & Chen, X. Y. (2022). The ‘perfect’lens: Perfectionism and early adolescents' math self‐efficacy development. British Journal of Educational Psychology, 12(2), pp. 26-38. https://doi.org/10.1111/bjep.12550
Leker, L., & Ponthiere, G. (2015). Education, life expectancy and family bargaining: the Ben-Porath effect revisited. Education Economics23(4), pp. 481-513. https://doi.org/10.1080/09645292.2013.869557
Mascaro, N., & Rosen, D. H. (2008). Assessment of existential meaning and its longitudinal relations with depressive symptoms. Journal of Social and Clinical Psychology27(6), pp. 576-599. https://doi.org/10.1521/jscp.2008.27.6.576
Mesurado, B., MalondaVidal, E., & Llorca Mestre, A. (2018). Negative emotions and behavior: The role of regulatory emotional self-efficacy. Journal of Adolescence, 64, pp. 62-71. DOI: 10.1016/j.adolescence.2018.01.007
Morton, M. H., & Montgomery, P. (2013). Youth empowerment programs for improving adolescents’ self-efficacy and self-esteem: A systematic review. Research on social work practice, 23(1), pp. 22-33. https://doi.org/10.1177/1049731512459967
Naimi,S.,& Rezai Niaraki,F.(2013). Effectiveness of Self-Differentiation Training on Self-Differentiation, Test-Anxiety and Self-Efficacy among Students in Saveh City, Journal of Natural and Social Sciences,2(2), pp. 317-322. https://european-science.com/eojnss/article/view/168
Rice, K. G., & Ray, M. E. (2018). Perfectionism and the gifted. In S. I. Pfeiffer, E. Shaunessy-Dedrick, & M. Foley-Nicpon (Eds.), APA handbooks in psychology®. APA handbook of giftedness and talent (p. 645–658). American Psychological Association. https://doi.org/10.1037/0000038-042
Sagone, E., De Caroli, M. E., Falanga, R., & Indiana, M. L. (2020). Resilience and perceived self-efficacy in life skills from early to late adolescence. International Journal of Adolescence and Youth, 25(1), pp. 882-890.  https://doi.org/10.1080/02673843.2020.1771599
Samadi, A., & Assadzadeh, H. (2013). Any relationship between family, teachers, and friends’ support conception, self-efficacy, and academic progress in the third level of Martyrdom or Non-Martyrdom high school students at Arak City. Switzerland Research Park Journal, 102(7), pp. 579-586. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2021.573779
Seifarth, J. E., McGowan, C. L., & Milne, K. J. (2012). Sex and life expectancy. Gender medicine9(6), pp. 390-401. DOI: 10.1016/j.genm.2012.10.001
Sherer, M., Maddux, J. E., Mercandante, B., Prentice-Dunn, S., Jacobs, B., & Rogers, R. W. (1982). The self-efficacy scale: Construction and validation. Psychological reports51(2), pp. 663-671. https://doi.org/10.2466/pr0.1982.51.2.663
Snyder, C. R., Harris, C., Anderson, J. R., Holleran, S. A., Irving, L. M., Sigmon, S. T., ... & Harney, P. (1991). The will and the ways: Development and validation of an individual-differences measure of hope. Journal of personality and social psychology60(4), p. 570. https://doi.org/10.1037/0022-3514.60.4.570
Stoeber, J., & Janssen, D. P. (2011). Perfectionism and coping with daily failures: Positive reframing helps achieve satisfaction at the end of the day. Anxiety, Stress & Coping24(5), pp. 477-497. DOI: 10.1080/10615806.2011.562977
Terry-Short, L. A., Owens, R. G., Slade, P. D., & Dewey, M. E. (1995). Positive and negative perfectionism. Personality and individual differences18(5), pp. 663-668. https://doi.org/10.1016/0191-8869(94)00192-U
Ulas-Kilic, O., Peila-Shuster, J. J., Demirtas-Zorbaz, S., & Kizildag, S. (2020). Career decision-making self-efficacy of young adolescent students in Turkey. International Journal of School & Educational Psychology8(sup1), pp. 38-48. https://doi.org/10.1080/21683603.2018.1552220
Walker, R. C., Naicker, D., Kara, T., & Palmer, S. C. (2019). Parents' perspectives and experiences of kidney transplantation in children: a qualitative interview study. Journal of renal care45(3), pp. 193-200. DOI: 10.1111/jorc.12292
Zimmerman, B.J.(2000). Self-Efficacy: An Essential Motive to Learn. Contemp Educ Psychol. 25(1), pp. 82-91. https://doi.org/10.1006/ceps.1999.1016.